काठमाडाैं ३१ जेठ २०८३ – आज २३औँ विश्व रक्तदाता दिवस ‘मानवताका लागि एक थोपा : रगत दिऔँ, जीवन बचाऔँ’ भन्ने नारासहित मनाइँदैछ ।
स्वेच्छिक रक्तदानलाई सम्मान र नियमित रक्तदानको महत्वबारे जनचेतना फैलाउने यस दिवसको उद्देश्य रहेकाे नेपाली आयाेजक कमिटी स्राेतले बताएका छन् ।
रगत दुर्घटना, शल्यक्रिया, प्रसूति जटिलता, क्यान्सर, थालासेमिया, रक्तअल्पता लगायत रोगहरूको उपचारमा अपरिहार्य हुन्छ, तर कृत्रिम रूपमा उत्पादन गर्न सकिँदैन; स्वस्थ व्यक्तिबाट मात्र प्राप्त हुन्छ ।
विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO)का अनुसार हरेक वर्ष १२ करोडभन्दा बढी युनिट रगत संकलन हुन्छ, तर धेरै निम्न–मध्यम आय भएका मुलुकहरूमा सुरक्षित र पर्याप्त रगत उपलब्ध गराउन अझै चुनौती छ ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार जनसंख्याको १–२% नागरिकले नियमित रक्तदान गरेमा राष्ट्रिय आवश्यकता पूरा गर्न सकिन्छ, तर चेतनाको अभाव र पहुँचको सीमितताले समस्या बढाएको छ ।
WHO का अधिकारीहरूले रक्तदानलाई मानवता, करुणा र सामाजिक उत्तरदायित्वको प्रत्यक्ष अभिव्यक्ति भनेका छन्; नियमित स्वेच्छिक रक्तदाता नै सुरक्षित रक्त आपूर्तिको मेरुदण्ड हुन् । दक्षिण–पूर्वी एसिया क्षेत्रमा हाल ८०% भन्दा बढी रगत स्वेच्छिक तथा निःशुल्क रक्तदाताबाट संकलन हुने प्रगति भएको छ ।
नेपालमा रेडक्रस, अस्पताल, सामाजिक संस्था तथा युवाहरूको सक्रियतामा रक्तदान अभियान सञ्चालन हुँदै आएको छ; चाडपर्व, विपद् वा महामारीका बेला विशेष कार्यक्रम गरिन्छ ।
स्वास्थ्यकर्मीहरूले १८–६० वर्ष उमेर समूहका स्वस्थ व्यक्तिलाई तीन–तीन महिनामा रक्तदान गर्न आग्रह गरेका छन्; यसले अरूको जीवन बचाउनुका साथै समाजमा सहकार्य र उत्तरदायित्वको भावना बलियो बनाउँछ । सन्देश स्पष्ट छ: रगतको विकल्प छैन, तर रक्तदाता बन्ने विकल्प हरेक स्वस्थ व्यक्तिसँग छ; एउटा सानो निर्णयले कसैको जीवन बचाउन सक्छ ।