बलिउडको ‘ही–म्यान’ धर्मेन्द्रलाई अन्तिम श्रद्धाञ्जली
काठमाडौं, सोमबार मंसिर ८, २०८२ बलिउडका महानायक धर्मेन्द्रको निधनसँगै भारतीय सिनेमाको एक युगको अन्त्य भएको छ। ८९ वर्षको उमेरमा मुम्बईस्थित आफ्नै निवासमा सोमबार उनको निधन भएको हो। अन्तिम संस्कारमा पत्नी हेमा मालिनी, छोरी इशा देओल, अमिताभ बच्चन, अभिषेक बच्चन, आमिर खानलगायतका कलाकार उपस्थित थिए।
धर्मेन्द्रकाे जन्म ८ डिसेम्बर १९३५, पञ्जाबको नसराली गाउँ लुधियानामा भएकाे थियाे । पिता किवल कृष्ण सिंह देओल र माता सतवंत काैरकाे काेखबाट किसान परिवारमा जन्मेका धर्मेन्द्रको बाल्यकाल ग्रामीण परिवेशमा बितेको थियो।
धर्मेन्द्रले सन् १९६० बाट सिनेयात्रा शुरु गरेका थिए । उनकाे पहिलाे चलचित्र ‘दिल भी तेरे हम भी तेरे‘ हाे । ३०० भन्दा बढी चलचित्रमा अभिनय गरेका उनले शाेले, चुपके चुपके, फूल और पत्थर, सीता और गीता, प्रतिज्ञामा मुख्य भूमिका निभाएका थिए । जुन अत्यधिक लाेकप्रिय बने । १९९७ मा फिल्मफेयर लाइफटाइम अचिभमेन्ट अवार्ड र २०१२ मा भारत सरकारकाे प्रमुख पुरस्कार पद्मभूषणद्वारा सम्मान गरिएकाे थियाे ।
धर्मेन्द्रले १९६० को दशकमा फूल और पत्थर र अनुपमा जस्ता चलचित्रमार्फत रोमान्टिक र नाटकीय भूमिकामा स्टारडम हासिल गरेका थिए। उनको आकर्षक व्यक्तित्व, रोमान्टिक अभिनय र हास्य भूमिकामा निपुणता दर्शकलाई लोभ्याउने प्रमुख कारण बने। चुपके चुपके जस्तो चलचित्रले उनको बहुआयामिक प्रतिभा उजागर गर्यो।
धर्मेन्द्रलाई बलिउडमा “ही–म्यान” भनेर चिनिन्थ्यो। उनी केवल अभिनेता मात्र होइन, भारतीय सिनेमाको सांस्कृतिक पहिचान बनेका थिए। उनको निधनले बलिउड मात्र होइन, सम्पूर्ण भारतीय चलचित्र उद्योगमा ठूलो शून्यता ल्याएको छ। उनको जीवनले देखाएको संघर्ष, मेहनत र समर्पण भावी पुस्ताका कलाकारका लागि प्रेरणाको स्रोत रहिरहनेछ। धर्मेन्द्रले छोडेका चलचित्र र पात्रहरू सधैं दर्शकको हृदयमा जीवित रहनेछन्।
धर्मेन्द्रसँग जोडिएका लोकप्रिय नायिकाहरूमा हेमा मालिनी, मीनाकुमारी, आशा पारेख, माला सिन्हा, शर्मिला टागोर, जीनत अमान र रेखा प्रमुख रूपमा उल्लेखनीय छन्।
धर्मेन्द्रको अभिनय जीवनलाई अझ चम्किलो बनाउने प्रमुख कारण उनका सह–कलाकार नायिकाहरू थिए। उनीहरूसँगको जोडीले बलिउडमा सदाबहार चलचित्रहरू जन्माए।
प्रमुख सह–कलाकार नायिकाहरू
- हेमा मालिनी : धर्मेन्द्रसँगको जोडी बलिउड इतिहासकै सबैभन्दा चर्चित जोडीमध्ये एक हो। शोले, सीता और गीता लगायतका चलचित्रमा उनीहरूको रसायनले दर्शकलाई मोहित बनायो।
- मीनाकुमारी : धर्मेन्द्रले मीनाकुमारीसँग गहिरो भावनात्मक र रोमान्टिक भूमिकामा काम गरेका थिए।
- आशा पारेख : उनीहरूसँगको जोडीले हल्का–फुल्का रोमान्स र पारिवारिक कथामा दर्शकलाई आकर्षित गर्यो।
- माला सिन्हा : धर्मेन्द्रसँगको सहकार्यले क्लासिक रोमान्टिक शैलीलाई बलियो बनायो।
- शर्मिला टागोर : उनीहरूसँगको जोडीले शहरी, आधुनिक र सहज रोमान्सलाई पर्दामा उतारे।
- जीनत अमान : धर्मेन्द्रसँगको सहकार्यले नयाँ “बम्बे कूल” शैलीलाई बलिउडमा स्थापित गर्यो।
- रेखा : धर्मेन्द्र–रेखा जोडीले ७० र ८० को दशकमा दर्शकलाई लोभ्याउने चलचित्रहरू दिएका थिए।
धर्मेन्द्रको अन्तिम चलचित्रबारे
- फिल्मको नाम : इक्कीस
- निर्देशक : श्रीराम राघवन
- भूमिका : धर्मेन्द्रले यसमा भारतीय सेनाको पात्रको पिता बनेर अभिनय गरेका छन्।
- विशेषता : यो फिल्म उनको निधनपछि रिलिज हुने भएकाले दर्शकका लागि भावनात्मक रूपमा विशेष हुनेछ।
स्राेतः फिचर दुनियाँ भारत